Mục lục
5 mụcĐịnh nghĩa cốt lõi
Hợp đồng tương lai là một thỏa thuận được chuẩn hóa, trong đó hai bên cam kết mua hoặc bán một lượng tài sản cơ sở nhất định tại một thời điểm xác định trong tương lai, với mức giá chốt ngay tại thời điểm giao kết.
Từ 'chuẩn hóa' là điểm khác biệt so với hợp đồng kỳ hạn truyền thống. Khối lượng, chất lượng hàng hóa, địa điểm giao nhận và ngày đáo hạn đều do sàn quy định, nên các hợp đồng có thể mua bán lại trên thị trường thứ cấp.
Chính khả năng mua bán lại này tạo ra thanh khoản, và cũng là lý do phần lớn vị thế được đóng trước ngày đáo hạn.
Các thành phần của một hợp đồng
Mỗi hợp đồng có một bộ thông số cố định. Người mới thường bỏ qua phần này nhưng đây lại là yếu tố quyết định quy mô rủi ro thực tế.
| Thành phần | Ý nghĩa | Ảnh hưởng tới giao dịch |
|---|---|---|
| Tài sản cơ sở | Hàng hóa mà hợp đồng tham chiếu | Quyết định nhóm rủi ro và yếu tố tác động |
| Quy mô hợp đồng | Khối lượng hàng hóa mỗi hợp đồng | Quyết định giá trị danh nghĩa mỗi lệnh |
| Bước giá | Mức thay đổi giá tối thiểu | Quyết định độ mịn của việc đặt lệnh |
| Giá trị bước giá | Tiền lãi lỗ cho mỗi bước giá | Quyết định quy đổi từ điểm giá sang tiền |
| Ngày đáo hạn | Thời điểm hợp đồng kết thúc | Quyết định thời hạn nắm giữ tối đa |
| Ký quỹ | Phần vốn bắt buộc khi mở vị thế | Quyết định đòn bẩy và ngưỡng rủi ro |
Tài sản cơ sở
- Ý nghĩa
- Hàng hóa mà hợp đồng tham chiếu
- Ảnh hưởng tới giao dịch
- Quyết định nhóm rủi ro và yếu tố tác động
Quy mô hợp đồng
- Ý nghĩa
- Khối lượng hàng hóa mỗi hợp đồng
- Ảnh hưởng tới giao dịch
- Quyết định giá trị danh nghĩa mỗi lệnh
Bước giá
- Ý nghĩa
- Mức thay đổi giá tối thiểu
- Ảnh hưởng tới giao dịch
- Quyết định độ mịn của việc đặt lệnh
Giá trị bước giá
- Ý nghĩa
- Tiền lãi lỗ cho mỗi bước giá
- Ảnh hưởng tới giao dịch
- Quyết định quy đổi từ điểm giá sang tiền
Ngày đáo hạn
- Ý nghĩa
- Thời điểm hợp đồng kết thúc
- Ảnh hưởng tới giao dịch
- Quyết định thời hạn nắm giữ tối đa
Ký quỹ
- Ý nghĩa
- Phần vốn bắt buộc khi mở vị thế
- Ảnh hưởng tới giao dịch
- Quyết định đòn bẩy và ngưỡng rủi ro
Mở vị thế và đóng vị thế
Mở vị thế là bước đầu tiên: bạn chọn chiều mua hoặc bán, chọn khối lượng và xác nhận giá. Hệ thống ghi nhận một nghĩa vụ hợp đồng, đồng thời phong tỏa phần ký quỹ tương ứng.
Đóng vị thế là bước ngược lại: bạn thực hiện lệnh đối ứng cùng khối lượng để triệt tiêu nghĩa vụ. Lãi hoặc lỗ được xác định bằng chênh lệch giữa giá mở và giá đóng, nhân với hệ số quy đổi của hợp đồng.
Điểm cần nhớ: mở vị thế không làm bạn sở hữu hàng hóa, và đóng vị thế không phải bán hàng hóa. Đó là hai nghiệp vụ kế toán trên hợp đồng.
Thực tế
Nếu bạn không có nhu cầu nhận hàng thật, hãy đóng vị thế trước giai đoạn chuyển giao của hợp đồng. Để vị thế đi vào giai đoạn giao nhận có thể phát sinh nghĩa vụ và chi phí ngoài dự tính.
Thanh toán hằng ngày và trung tâm bù trừ
Sau mỗi phiên, lãi lỗ của vị thế đang mở được ghi nhận vào tài khoản. Cơ chế này được gọi là đánh giá theo thị trường hằng ngày.
Nhờ đó, nghĩa vụ giữa các bên được cập nhật liên tục và rủi ro không tích tụ quá lớn cho tới ngày đáo hạn.
Trung tâm thanh toán bù trừ đứng giữa hai bên giao dịch, trở thành đối tác của cả bên mua và bên bán. Đây là lý do một nhà giao dịch cá nhân không cần biết ai là người ở phía đối diện.
Vì sao giá hợp đồng không bằng giá hàng hóa giao ngay
Giá hợp đồng tương lai thường chênh lệch so với giá giao ngay do chi phí lưu kho, vận chuyển, bảo hiểm, lãi suất và kỳ vọng cung cầu trong tương lai.
Trạng thái giá tương lai cao hơn giá giao ngay gọi là contango. Trạng thái ngược lại gọi là backwardation. Hai trạng thái này ảnh hưởng tới chi phí nắm giữ và cách đọc tín hiệu thị trường.
Với nhà giao dịch cá nhân, hệ quả thực tế là: khi bạn chuyển từ hợp đồng gần đáo hạn sang hợp đồng xa hơn, chênh lệch giá giữa hai hợp đồng có thể tạo ra chi phí hoặc lợi thế ngoài dự tính.
- Không đọc giá hợp đồng như giá hàng hóa giao ngay.
- Kiểm tra ngày đáo hạn trước khi mở vị thế dài hạn.
- Theo dõi chênh lệch giữa các kỳ hạn khi nắm giữ qua nhiều tháng.
Rủi ro trước lợi nhuận. Hệ thống quan trọng hơn cảm xúc.
Ghi chú rủi ro
Lưu ý: Nội dung nhằm mục đích cung cấp kiến thức và thông tin, không phải khuyến nghị mua, bán hoặc cam kết lợi nhuận. Giao dịch hàng hóa phái sinh có sử dụng ký quỹ và có thể phát sinh rủi ro đáng kể. Người tham gia cần hiểu rõ sản phẩm và khả năng chịu rủi ro trước khi giao dịch.